Trả lời ngắn gọn: Những người đó không có lễ giỗ riêng, ai có cúng giỗ chỉ là ngoại lệ.
Nguồn gốc, ý nghĩa và bối cảnh
Có hai trường hợp: Những người chết đã đến tuổi thành thân, thần nhân nhưng khi chết chưa có vợ hoặc mới có con gái, chưa có con trai, hoặc đã có con trai nhưng ít lâu sau con trai cũng chết, trở thành phạp tự (không có con trai nối giòng).
Những người đó có cúng giỗ. Người lo việc giỗ chạp là người cháu (con trai của anh hoặc em ruột) được lập làm thừa tự.
Ý nghĩa và cách thực hành
Người cháu thừa tự được hưởng một phần hoặc toàn bộ gia tài của người đã khuất. Sau khi người thừa tự mất thì con cháu người thừa tự đó tiếp tự.
Những người chưa đến tuổi thành thân (dưới 16 hoặc dưới 18 tuổi, tuỳ theo tục lệ địa phương) sau khi hết lễ tang yết cáo với tổ tiên xin phụ thờ theo tiên tổ (gọi chung trong các bài văn cúng các bậc tiên gia là: Phụ vị thương vong tòng tự, không đặt linh vị từng vong hồn). Có những gia đình bữa nào cũng xới thêm một bát cơm, một đôi đũa đặt bên cạnh mâm, coi như người thân còn sống trong gia đình.
Điều này không có trong gia lễ nhưng thuộc vào tâm linh, niềm tưởng vọng đối với thân nhân đã khuất.
Cách hiểu theo bối cảnh văn hóa
Với “Trường hợp chết yểu có cúng giỗ không”, cách thực hành có thể khác nhau giữa vùng miền, dòng họ và gia đình. Nên xem đây là một phần của truyền thống văn hóa và đời sống tinh thần, không phải quy luật có thể kiểm chứng theo nghĩa khoa học. Khi áp dụng trong gia đình, yếu tố tôn trọng người đã khuất và sự thống nhất giữa các thành viên thường quan trọng hơn việc máy móc theo một dị bản.