Trả lời ngắn gọn: Hiện tượng vật lý là sự biến đổi hoặc quá trình trong đó bản chất hóa học của chất không tạo thành chất mới, hoặc rộng hơn là một hiện tượng được mô tả bằng các quy luật vật lý như chuyển động, nhiệt, điện, ánh sáng và âm thanh.
Ví dụ về hiện tượng vật lý
Nước đá tan thành nước, nước bay hơi, một vật chuyển động, ánh sáng bị phản xạ hoặc khúc xạ và dây kim loại nóng lên đều là những ví dụ quen thuộc.
Trong các biến đổi trạng thái như nóng chảy hoặc bay hơi, thành phần hóa học của chất vẫn giữ nguyên dù trạng thái và một số tính chất vật lý thay đổi.
Phân biệt với hiện tượng hóa học
Hiện tượng hóa học tạo ra chất mới có thành phần hoặc cấu trúc hóa học khác, chẳng hạn sắt bị gỉ hoặc nhiên liệu bị cháy.
Trong thực tế một quá trình có thể đồng thời chứa nhiều hiện tượng vật lý và hóa học, nên cần xét xem có hình thành chất mới hay không thay vì chỉ nhìn thay đổi bên ngoài.
Biến đổi vật lý thường không tạo chất mới
Nóng chảy, đông đặc, bay hơi và biến dạng cơ học là những ví dụ quen thuộc. Thành phần hóa học cơ bản vẫn giữ nguyên dù trạng thái hoặc hình dạng thay đổi.
Nếu quá trình đồng thời tạo ra chất mới thì có phần biến đổi hóa học. Chỉ nhìn màu sắc hay hình dạng chưa đủ; cần xét vật chất trước và sau quá trình.
Điểm cần hiểu đúng
Khi phân loại hiện tượng, dấu hiệu quan trọng là xem có tạo ra chất mới hay chỉ thay đổi trạng thái, hình dạng hoặc chuyển động.