Trả lời ngắn gọn: Có. Một số tác nhân trong môi trường và nơi làm việc được xác định có thể làm tăng nguy cơ ung thư, nhưng không thể quy mọi trường hợp ung thư cho ô nhiễm. Nguy cơ phụ thuộc loại tác nhân, mức phơi nhiễm, thời gian và nhiều yếu tố cá nhân.
Môi trường có thể ảnh hưởng nguy cơ ung thư như thế nào?
Ung thư hình thành khi các tế bào tích lũy những thay đổi làm rối loạn kiểm soát tăng trưởng. Một số phơi nhiễm môi trường có thể gây tổn thương DNA hoặc thúc đẩy quá trình dẫn đến ung thư.
Các ví dụ đã được nghiên cứu gồm khói thuốc lá, bức xạ tia cực tím, một số dạng bức xạ ion hóa, amiăng, benzen, arsen và một số chất nghề nghiệp. Ô nhiễm không khí cũng là lĩnh vực được nghiên cứu về nguy cơ ung thư.
Có phải tiếp xúc là chắc chắn mắc ung thư?
Không. “Tác nhân gây ung thư” nghĩa là tác nhân có khả năng làm tăng nguy cơ trong những điều kiện phơi nhiễm nhất định, không có nghĩa mọi người tiếp xúc đều sẽ mắc bệnh. Liều, thời gian, đường phơi nhiễm, tuổi, di truyền và các yếu tố khác đều ảnh hưởng.
Do đó không nên dùng một trường hợp ung thư đơn lẻ để kết luận nguyên nhân môi trường cụ thể nếu không có đánh giá dịch tễ hoặc nghề nghiệp thích hợp.
Giảm nguy cơ bằng cách nào?
Có thể giảm những phơi nhiễm đã biết bằng cách tránh khói thuốc, tuân thủ bảo hộ lao động, xử lý vật liệu nguy hại đúng quy định và giảm tiếp xúc không cần thiết với nguồn ô nhiễm. Nếu có lịch sử phơi nhiễm nghề nghiệp đáng kể, nên cung cấp thông tin này cho bác sĩ khi khám.