Trả lời ngắn gọn: Chưa có bằng chứng khoa học đáng tin cậy rằng cơ thể người có thể tự bốc cháy mà không cần một nguồn mồi lửa bên ngoài. Những trường hợp lịch sử được gọi là “người tự bốc hỏa” có thể được giải thích bằng cơ chế cháy chậm, nguồn lửa nhỏ và hiệu ứng bấc, trong đó quần áo thấm mỡ cơ thể rồi duy trì quá trình cháy.
Vì sao hiện trường có thể trông rất kỳ lạ?
Trong một số vụ việc, phần thân bị cháy nặng trong khi bàn chân hoặc đồ vật cách đó không xa vẫn còn tương đối nguyên vẹn. Điều này dễ tạo cảm giác rằng cơ thể phải bùng cháy từ bên trong. Tuy nhiên một đám cháy âm ỉ kéo dài tại chỗ có thể tạo nhiệt rất lớn quanh cơ thể mà không phát triển thành đám cháy lan khắp phòng.
Hiệu ứng bấc hoạt động như thế nào?
Nếu quần áo bắt lửa từ thuốc lá, lò sưởi, nến hoặc một nguồn khác, nhiệt có thể làm mỡ dưới da tan chảy. Chất béo thấm vào vải và vật liệu xốp, còn vải đóng vai trò giống bấc của ngọn nến. Hệ thống này có thể cháy chậm nhiều giờ và phá hủy mô nghiêm trọng.
Không phải mọi chi tiết trong các câu chuyện cũ đều đã được xác minh
Nhiều vụ “tự cháy” nổi tiếng được kể lại qua báo chí, sách phổ thông hoặc hồ sơ không đầy đủ. Khi thông tin về nguồn lửa, tư thế nạn nhân, tình trạng sức khỏe và vật liệu xung quanh bị bỏ sót, câu chuyện trở nên bí ẩn hơn so với dữ liệu pháp y thực tế.
Cách gọi nào chính xác hơn?
Có thể nói “những vụ cháy thi thể từng được gán cho hiện tượng tự bốc hỏa”. Cách diễn đạt này giữ được bối cảnh lịch sử nhưng không biến một giả thuyết chưa được chứng minh thành hiện tượng sinh học có thật. Trong điều tra cháy, nguồn mồi, nhiên liệu, thông gió và dấu vết tại hiện trường vẫn là những yếu tố cần ưu tiên.